فارمکس میتواند رابطه شرکت داروسازی و تولیدکننده مواد اولیه را از یک رابطه ساده خریدار و فروشنده جلوتر برده، به سمت توسعه مشترک محصول و اصلاح فرایند و فناوری سوق دهد.
به مناسبت نزدیک شدن به برگزاری هشتمین نمایشگاه بین المللی فارمکس خاورمیانه با دکتر عبدالهی اصل به گفتگو نشستیم، تا ارزیابی کنیم با توجه به جنگی که پشت سر گذاشتیم و آسیب هایی که صنعت داروسازی کشور دید، فارمکس چه نقشی می تواند در دوره پسا جنگ ایفا نماید؟
دکتر عبداللهی اصل:
جنگهای یک سال گذشته یک بار دیگر نشان داد که باید تعریفمان از تولید داخل را اصلاح و جدی کنیم.
اینکه محصول نهایی در ایران ساخته شود مهم است، اما کافی نیست. مهم این است که پشت هر محصول چقدر دانش، مواد کلیدی، اینترمدیت، فناوری، تجهیزات و امکان جایگزینی تأمینکننده در اختیار خودمان است.
در شرایط عادی شاید خیلی از این وابستگیها دیده نشود، اما بحران همان جایی است که نقاط ضعف زنجیره خودشان را نشان میدهند.
به همین دلیل فارمکس امسال میتواند نقش متفاوتی داشته باشد و به جای اینکه نشان دهیم چه چیزهایی تولید میکنیم، باید ببینیم کجای زنجیره هنوز آسیبپذیریم و برای عمیقتر کردن تولید چه باید بکنیم.
بعد از این تجربه، تعداد اقلام تولید داخل به تنهایی شاخص مناسبی برای اعلام قدرت صنعت داروسازی نیست، بلکه مهمتر این است که اگر یک حلقه از زنجیره از دسترس خارج شد، صنعت تا چه حد توان ادامه دادن دارد.
۲. چه فرصتهایی برای بازسازی و تابآوری وجود دارد؟
مدیرکل دارو ادامه داد:
به نظرم بازسازی، برگشتن به شرایط قبل جنگ نیست. اگر همان زنجیره قبلی را با همان وابستگیها دوباره بسازیم، چیزی تغییر نکرده است.
فرصت فارمکس این است که شرکتها مشخص کنند کدام مواد، پیشسازها، فناوریها و تجهیزات برای صنعت استراتژیکترند و سرمایهگذاری و همکاری را به همان نقاط هدایت کنند.
البته عمیق کردن تولید به این معنا نیست که تصمیم بگیریم همه چیز را در کشور با هر قیمت و در هر مقیاسی تولید کنیم.
تولید زمانی پایدار میشود که علاوه بر دانش، به مقیاس اقتصادی برسد و کیفیت رقابتی داشته باشد و بازارش محدود به داخل نباشد.
فارمکس میتواند رابطه شرکت داروسازی و تولیدکننده مواد اولیه را از یک رابطه ساده خریدار و فروشنده جلوتر برده، به سمت توسعه مشترک محصول و اصلاح فرایند و فناوری سوق دهد.
دکتر عبداللهی اصل در پایان به شرح فعلی صنعت و نقش فارمکس ۲۰۲۶ پرداخت:
یکی از چالشهای ما در صنعت دارو این است که سالها تولیدکننده نگاهش را به بازار داخلی محدود کرده است و کمتر بر فناوری جدید، ظرفیت بیشتر و حلقههای سختتر زنجیره تولید سرمایهگذاری کرده است.
اینجاست که صادرات هم بهعنوان بخشی از امنیت دارویی مطرح میشود. صادرات فقط ارزآوری نیست، مقیاس میسازد، کیفیت را بالا میبرد و به تولیدکننده امکان سرمایهگذاری روی محصول یا فناوری جدید میدهد.
فکر میکنم فارمکس امسال میتواند ما را از این سؤال که:
«چه چیزی را داخلی تولید کردیم؟»
به این سمت ببرد که:
«در چه بخشهایی صاحب توانمندی شدهایم؟»
میتوان پیام فارمکس امسال را چنین کوتاه کرد که:
«مرحله بعدی صنعت داروسازی ایران، تولید بیشتر نیست، بلکه تولید عمیقتر و بازار بزرگتر است.»
